Friday, October 20, 2017

सहा दशकांची यशस्वी वाटचाल

६०व्या वर्षात पदार्पण करत असतानाच्या विशेषांकात प्रसिद्ध झालेले संपादकीय...  आपल्या आनंदाला उजाळा देण्याकरीता पुनः प्रकाशित करत आहोत.

 

सा. कल्याण नागरिक साठाव्या वर्षात पदार्पण करीत आहे. आपल्या ठाणे जिल्ह्यात स्थानिक पातळीवरचे इतके वर्ष नियमितपणे प्रसिध्द होणारे कदाचित हे एकमेव साप्ताहिक आहे. संपूर्ण महाराष्ट्राचा जरी विचार केला तरी काही मोठी वर्तमानपत्रे वगळता छोट्या शहरातून प्रसिध्द होणारी स्थानिक पातळीवरची व ६० वर्षाचा पल्ला गाठणारी नियतकालिके ही बोटावर मोजण्याइतपतच असतील. इलेक्ट्रॉनिक माध्यमांची आक्रमणे व मुंबईहून प्रसिध्द होणारे सर्व मोठ्या वर्तमानपत्रात ठाणे जिल्ह्यासाठी व कल्याण-डोंबिवली महानगर पालिकेसाठी दररोज स्वतंत्र पाने देत असतांना स्थानिक स्वरूपाचे साप्ताहिक घालविणे ही एक प्रकारची तारेवरची कसरत असते.

Read more: सहा दशकांची यशस्वी वाटचाल

साठा उत्तराची कहाणी

इतिहासाचा अभ्यास करतांना ‘लाट’ प्रणालीनेही विचार केला जातो. म्हणजे कालप्रवाहाच्या एकामागून एक येणा-या प्रचंड लाटा हेच परिमाण मानून सहस्त्रकांचा, शतकांचा, दशकांचा विचार करून, त्या त्या कालमर्यादेत जगात घडलेल्या सर्व घटनांचा आढावा घेतला जातो. तौलनिक अभ्यासाला ही प्रणाली फार सोईची असते. कल्याण शहराचा ह्या दृष्टीने विचार केला तर गेल्या सहा दशकांचा टप्पा आपणा सर्वसामान्य नागरिकांच्या आकलनात सुलभतेने येईल.

१९५० ते ६० ह्या दशकात कल्याणात, देशात आणि महाराष्ट्रात घडणा-या जवळजवळ सर्व चळवळीत कल्याणकर सहभागी होते. अगदी द्ष्काळग्रस्तांना मदत करण्यापासून, दरवर्षी पुराच्या पाण्याने वाताहात झालेल्या संसारांनाही हातभार लावायला, कल्याणीतील आबालवृध्द एकोप्याने सरसावत होते.  सर्व पक्षांचे अस्तित्व गावात असूनही गावपण हरवलेले नव्हते. पक्षभेद, जातीभेद, धर्मभेद विसरून संकटकाळी एकमेका सहाय्य करू हा विचार प्रबळ होता.

मुंबईच्या छायेत वाढत असले तरी कल्याणकरांपुढे बकाल मुंबईपेक्षा शहर पुण्याचे उदाहरण होते. महाराष्ट्राते सर्व थरावरील नेतृत्व पुण्यात होते.

Read more: साठा उत्तराची कहाणी

देवाघरचे देणे

६०व्या वर्षात पदार्पण करत असतानाच्या विशेषांकात प्रसिद्ध झालेला लेख...  आपल्या आनंदाला उजाळा देण्याकरीता पुनः प्रकाशित करत आहोत.


माणसाच्या आयुष्याचा कोणतातरी एक भाग सदैव भाग्याचे लखलखत असतो. खरंच माझ्या आयुष्यातील ‘आजी-आजोबा’ हा भाग सदैव तसाच होता आणि आहे. वेगवेगळ्या क्षेत्रात हिमालयासारखे काम असणारे. सदैव आदर्श वाटावेत असे अनेक आजी-आजोबा मला मिळाले. राजकीय क्षेत्रात ‘अजातशत्रु’ असणारे रामभाऊ कापसे, वैद्यकीय क्षेत्रात नावलौकिक असणारे डॉ. नाना गोगटे माझे आजोबा तसेच सदैव समजकारण करणारे, ‘कल्याण नागरिक’ सुरू करणारे प. अ. तथा परशुराम घारे हेही माझे आजोबा.

नाती कळायच्याही अगोदरच्या वयापासून मी त्यांना काका आजोबा म्हणूनच ओळखायची. मी लहान असतांना, काकू आजी आणि प्रभाकाकू घरात असली की मी त्यांच्या घरात मस्ती करायला, खाऊसाठी डबे चाचपायला जायचो. काकाआजोबा असले की काकू आजी हळूच सांगायची ‘काका आजोबा’ आहेत ?? बस्स ! अगदी शहाण्यासारखा वागायचो मी तेव्हा !  प्रथम त्यांचा धाक वाटायचा आणि मोठा झाल्यावर फक्त आदर !

Read more: देवाघरचे देणे

देवधर सर....एक अविरत धडपड

कल्याण नागरिक हे वार्तापत्र यावर्षी ६० वर्षे पूर्ण करीत आहे. कल्याण नागरिकचा देवधर सरांचा कालखंड मला अगदी खास स्मरणात आहे. कारण हे वार्तापत्र श्री. प. अ. घारे यांना ज्यावेळी सुरू केले त्यावेळी मी अगदीच लहान होतो पण देवधर सरांना ते वार्तापत्र चालविण्यास घेतल्यावर मात्र सरांचे आणि माझे अतिशय जिव्हाल्याचे संबंध असल्याने आम्हा अनेक विषयांवर चर्चा करत असू.
    माझे शालेय शिक्षण वसईत झाले आणि सरांचेही शालेय शिक्षण वसईतच झाले. त्यामुळे आम्हा  दोघांनाही वसईबद्दल वाटणारे आकर्षण आणि वसईच्या आठवणी आम्ही कितीतरी वेळा एकमेकांना सांगत असू. इयत्ता सातवीपर्यंत सरांचे शिक्षण कोकणात पालगड येथे पूज्य काने गुरूजींच्या चुलत्यांच्या घरात झाले. पण पुढे शिक्षणाची व्यवस्था तिथे नव्हती. आता पुढील शिक्षण कसे घ्यावे असा प्रश्न त्यांना पडला. पण नियतीची वेळापत्रके पूर्णपणे ठरलेली असतात. त्याच गावी त्यांना एक माहेरवाशीण, जी वसईच्या काण्यांची सून होती ती भेटली आणि तिने त्यांना वसईस येण्यास सांगितले. त्यामुळे पुढील शिक्षणाची व्यवस्था होईल याची त्यांना खात्री झाली. वसईस आल्यानंतर वेगवेगळ्या घरी वार लावून इदरभरणाची व्यवस्था झाली. वसईच्या निसर्गरम्य वातावरणात श्री परूळेकर सर यांच्या सहवासात, समाजवादी विचारसरणीच्या इतर व्यक्तिंच्या सहवासात सर अतिशय रममाण झाले. वसई त्यावेळी आगदी निसर्गरम्य, हिरवीगार आणि कोणालाही मोहात पाडील अशीच होती. त्यामुळे सर तिथे रमले तर नवल नाही.

Read more: देवधर सर....एक अविरत धडपड

संपर्काची भाषा

Type in: